Search
  • Stan Swaen

Word baas over je (zorg) data!

Updated: Jul 1



Logischerwijs gaat de zorg over mensen. Maar, de zorg gaat ook over informatie en registratie. Véél informatie en registratie. Iedereen die in de zorgsector werkt is ermee bekend: de enorm grote registratielast. Er worden vaak dezelfde vragen gesteld aan patiënten en er worden veel dezelfde antwoorden separaat van elkaar geregistreerd door de zorgprofessionals. Dat moet toch anders kunnen? Jazeker. Wanneer de wijze waarop data wordt geregistreerd verandert, veranderen de registratielast, de kwaliteit van de gegevens én uiteindelijk zelfs de kwaliteit van de zorg.


Huisartsen, verpleegkundigen en medisch specialisten stellen allemaal vragen aan de patiënt. Zo komen ze tot een volledig beeld van de patiënt en zijn omstandigheden om een juiste diagnose te kunnen stellen en een passende behandeling te starten. Maar elke zorgprofessional stelt de vraag nét iets anders en registreert de antwoorden in een eigen modulair systeem. Er is niet één centrale plek waar alle patiëntdata wordt opgeslagen. En dat levert onsamenhangende en onvergelijkbare data op. Er wordt als het ware steeds een eigen waarheid gecreëerd door de behandelende professional. Wanneer data gestandaardiseerd wordt en er één bron is waarin alle data wordt weggeschreven, kan exact dezelfde data ook (snel) uit diezelfde bron worden opgehaald. Dan hoeft een adreswijziging bijvoorbeeld nog maar één keer te worden doorgevoerd. Het profiel van een patiënt is daarmee altijd up to date.



Zorg Informatie Bouwstenen

De standaardisatie van zorginformatie wordt momenteel vanuit een landelijk breed gedragen initiatief ingezet door middel van Zibs (Zorg Informatie Bouwstenen). Deze Zibs zorgen ervoor dat een klinisch datamodel als bouwsteen bruikbaar is in verschillende zorgsituaties en verschillende zorginformatiesystemen. Hierdoor wordt het mogelijk om zorginformatie te hergebruiken na enkelvoudige registratie, ongeacht waar of door wie die registratie plaatsvindt. De informatie kan vervolgens worden ingezet voor zorgpaden en/of dashboards en zowel de huisarts als de medisch specialist kan de informatie– uiteraard met instemming van de patiënt- inzien en gebruiken. Zibs zijn daarmee de belangrijkste basis voor registratie aan de bron.

Wat betekenen Zibs voor de dataopslag en gegevensuitwisseling?

  • Zibs zijn het (data)fundament van de zorg.

  • Er is één bron waarin alle informatie compleet en actueel is.

  • Alle data is in dezelfde taal, zowel de huisarts, als medisch specialist als verpleegkundige spreken dezelfde taal.

  • 80% van de dataverzameling is gestandaardiseerd, maar er blijft ook ruimte voor toelichting.

De voornaamste voordelen van Zibs voor zorgprofessionals en de zorg in het algemeen:

  • De registratielast van zorgprofessionals wordt aanzienlijk verminderd.

  • Patiënten kunnen hun eigen gestructureerde data registreren, waardoor ze effectief participeren in hun eigen zorgtraject.

  • Door Zibs ontstaat er een veelheid aan gestructureerd gestandaardiseerde data voor de verbetering van zorg en wetenschappelijk onderzoek.

  • Er vindt normalisatie van data plaats, en de zorg is daarmee klaar voor de (digitale) toekomst.

  • Omdat iedereen dezelfde taal spreekt, kan er verbinding plaatsvinden met andere zorgpartijen ter ondersteuning van netwerkgeneeskunde.

  • Zibs bieden te mogelijkheid om uitkomsten van zorg objectief te meten.



Registreren, verzenden, ontvangen

Het Wetsvoorstel Elektronische Gegevensuitwisseling in de Zorg (Wegiz) is momenteel in ontwikkeling. In die wet wordt uiteengezet en vastgelegd wat er nodig is om binnen de zorgsector op een goede en veilige manier gegevens uit te wisselen. Door een betere elektronische gegevensuitwisseling kunnen zorgprofessionals sneller beschikken over correcte en complete patiëntinformatie. Dit is van groot belang om de juiste zorg sneller op de juiste plek aan te kunnen bieden. Door de toenemende vergrijzing, de bijbehorende groeiende (comorbide) zorgvraag én de afname van het aantal zorgprofessionals, wordt deze gegevensuitwisseling steeds belangrijker.



Ook krijgt de patiënt steeds meer een actieve rol binnen de gegevensuitwisseling. Doordat de patiënt gebruik kan maken van de patiënt portaalfunctie kan hij/zij zelf persoonlijke informatie nakijken en waar nodig aanpassen. Dataopslag en de uitwisseling van gegevens is uiteraard verbonden aan strikte regels vanwege de privacy van de patiënt. Governance en Security moeten waterdicht zijn. De gestandaardiseerde Zibs worden ontsloten in het EPD om te kunnen voldoen aan de Wet Gegevensuitwisseling.



Houd data vloeibaar en houd de controle over jouw zorgdata

Het zorginformatiesysteem van de toekomst moet Zibs-proof en technisch flexibel zijn. Ook in de zorg vinden voortdurend verandering plaats, zo ook op het gebied van technische ondersteuning. Hier geldt ook survival of the fittest. Wie zich het best en snelst aan kan passen, overleeft én loopt voorop. Zorginformatiesysteem van de toekomst moeten om die reden snel en vakkundig kunnen meebewegen met het proces. Het (zorg)proces moet altijd leidend zijn, middelen (zoals systemen) zijn slechts ondersteunend. Het werken met momentopnames zoals PDF-documenten als uitdraai is sterk af te raden, omdat daarmee data weer ‘vastgezet’ wordt en al snel niet meer actueel is. Het is daarom van belang om in data te denken en niet in middelen. Het is daarbij enorm belangrijk om de data ‘vloeibaar’ te houden, door gegevens direct van de bron inzichtelijk te maken.


Houd de data vloeibaar. Houd de controle over jouw zorgdata. Denk in onafhankelijkheid van een leverancier. Zo blijf je baas over jouw zorgdata.


5 views0 comments